معاونت پژوهش
معرفی کتاب «خطابات قانونیه» درس‌های حضرت آیت الله حاج شیخ محمد جواد فاضل لنکرانی‌(دامت‌برکاته)
معرفی کتاب «خطابات قانونیه» درس‌های حضرت آیت الله حاج شیخ محمد جواد فاضل لنکرانی‌(دامت‌برکاته)، از مهم‌ترین ابتکار اصولی امام خمینی‌(قدس‌سره) است که توسط حجت الاسلام و المسلمین آقای مهدی اعلایی تقریر و تحقیق گشته است.
معرفی کتاب خطابات قانونیه

بي‌ترديد علم اصول فقه از مؤثرترین علوم در فهم مجموعه دین و به‌ ويژه استنباط احکام شرعی است.
بدون هیچ مبالغه‌ای باید پذیرفت دانش اصول فقه، کلید فهم دین است و تحولات شگرف علمي و رشد اجتهاد شيعي در گرو تكامل و بالندگي اين علم است.
تحول و ارتقای این دانش نیز مدیون نظریه‌پردازی دانشمندان و فقهای گرانقدر در طول قرون متمادی است؛ از جمله نظریات مهم در دانش اصول، «نظریه خطابات قانونیه» است که مهم‌ترین ابتکار اصولي امام خمینی(قدس‌سره) است. در این نظریه، کیفیت خطاب و چگونگی و جایگاه ملاک در احکام و نیز نحوه اراده تشریعی با دقت مورد تحلیل و بررسی قرار می‌گيرد.
به تعبير فرزند شهيد امام، آيت الله حاج آقا مصطفي خميني(قدس‌سره)، اين نظريه، بارقه‌اي ملكوتي بوده است كه خداوند بر قلب والد ايشان افكنده است این نظریه، هم مباحث و قواعد اصولی متعدّد و هم فروع فقهی زیادی را تغییر می‌دهد. نظریه خطابات قانونی علاوه بر راه‌گشایی و حل بسیاری از معضلات علمی، برخی از اندیشه‌های ثابت و مستحکم دانشمندان اصول که در طول زمان‌ها و قرون متمادي در حوزه‌های علمیه حاکم بود را منسوخ و مردود ساخت.

از جمله، مشهور اصولی‌‌ها برآنند که حقیقت تکلیف بعث و انبعاث است و در مواردی که انبعاثی نباشد تکلیف غیر معقول است، اما بر اساس نظریه خطابات قانونیه، این دیدگاه فقط در تکالیف شخصی معنا دارد و خطابات قانونی متوقف بر بعث و انبعاث نیست. نیز بنا بر نظریه امام خمینی(قدس‌سره) اراده تشریعی به معنای اراده جعل قانون است، بر خلاف دیدگاه مشهور اصولیین.
استاد معظم حوزه علمیه قم، حضرت آیت الله حاج شیخ محمدجواد فاضل لنکرانی(دامت برکاته) در مباحث درس خارج خود در سال 1389 شمسی این نظریه را به صورت مفصل مورد بررسی و تدقیق قرار داده است که کتاب حاضر برآیند آن است. این کتاب در پنج فصل مباحث مرتبط با این نظریه را به صورت زیر بازگو می کند:
فصل اوّل، توضیح و تعریف نظریه خطابات قانونیه در سه مبحث «جایگاه نظریه خطابات قانونیه، تبیین نظریه خطابات قانونیه و خلاصه ادلّه و شواهد نظریه خطابات قانونیه» است.
فصل دوم به بررسی آثار نظریه خطابات قانونیه می‌پردازد.
در فصل سوم کتاب نیز نظریه خطابات قانونیه از دیدگاه شهید سیّد مصطفی خمینی(قدس‌سره) ذکر گردیده است.
فصل چهارم نیز به ارتباط نظریه خطابات قانونیه با دو مسئله متعلّق اوامر و نواهی و قضایای حقیقیه و خطابات قانونیه می‌پردازد.
در نهایت، فصل پنجم به عنوان فصل پایانی کتاب، اشکالات این نظریه را در خود جای داده است که در مبحث اول این فصل اشکالات مطرح در کلام علما و دانشمندان مورد بررسی و نقد قرار گرفته و در مبحث دوم اشکالات وارد بر این نظریه از دیدگاه استاد معظم حضرت آیت الله فاضل لنکرانی(دامت برکاته) طرح گردیده است.

_____________________

_____________________

آخرین اخبار

نشست علمی ـ تخصصی «تمایزات دانش روابط بین‌الملل و فقه روابط بین‌الملل»

نشست علمی ـ تخصصی گروه فقه سیاسی مرکز فقهی ائمّه اطهار (علیهم السلام) با عنوان «تمایزات دانش روابط بین الملل و فقه روابط بین الملل» روز پنج شنبه سوم مهرماه 1399 با حضور مدیر محترم مرکز، معاون محترم پژوهشی اساتید و طلاب فرهیخته در سالن جلسات این مرکز برگزار شد. ... ادامه مطلب ...

بازدید آقای دکتر رحیمی شعرباف از آثار پژوهشی مرکز فقهی ائمه اطهار(علیهم‌‌السلام)

بازدید معاون محترم پژوهشی وزیر علوم، تحقیقات و فناوری جناب آقای دکتر رحیمی شعرباف از آثار پژوهشی مرکز فقهی ائمه اطهار(علیهم السلام) در 27 شهریورماه 1399 ... ادامه مطلب ...

فراخوان دوفصلنامه تخصصی فقه و اجتهاد جهت ارائه مقالات علمی - پژوهشی

از فضلا و پژوهشگرانی که تمایل به ارائه مقالات علمی پژوهشی دارند درخواست می شود مقالات خود را از طریق سایت دوفصلنامه تخصصی فقه و اجتهاد ارسال و پیگیری نمایند. ... ادامه مطلب ...

مراسم افتتاحیه سومین دوره آموزشی فقه پزشکی مرکز فقهی ائمه اطهار(علیهم السلام) و آیین رونمایی از آخرین آثار گروه فقه پزشکی

مراسم افتتاحیه سومین دوره آموزشی فقه پزشکی مرکز فقهی ائمه اطهار(علیهم السلام) و آیین رونمایی از آخرین آثار گروه فقه پزشکی شنبه 1399/6/22 ساعت 11 صبح در سالن امام خمینی(قدس سره) مرکز برگزار شد ... ادامه مطلب ...

چکیده مقالات شماره 4 دوفصلنامه تخصصی فقه و اجتهاد

چکیده مقالات با عناوین: جهاد ذبّی (دفاع از کیان اسلام)، نظارت مردم بر حکومت در فقه سیاسی با تاکید بر بنیادگرایی دینی، شريعت و قضاوت بانوان، فقه اجتماعی و بایسته‌های روش‌شناسانه آن، اصول اقتصاد مقاومتی از منظر امیرالمؤمنین (علیه السلام) و فقه اسلامی،مفهوم و گستره قاعده للأجل قسط من الثمن، تأملی فقهی در بورس، بررسی لزوم جبران کاهش ارزش پول از منظر روايات.
... ادامه مطلب ...

دسته بندی اخبار
اخبار (36)
نشستهای علمی (3)

شصت و سه) بررسی نظریه فهم اجتماعی نص در فقه اجتماعی

شصت و دو) موضوع شناسی ارزهای رمزپایه (بیت کوین)

شصت و یک) افشاگری رسانه‌ای 2 - مفسدان اقتصادی

شصت) بررسی ابعاد فقهی حقوقی افشاگری رسانه‌ای

پنجاه و نه) مبانی فقهی نفوذ حکم قاضی مأذون

پنجاه و هشت) موضوع شناسی پول و چالش های فقهی آن

پنجاه و هفتم) موضوع شناسی پول و چالش های فقهی آن (1)
پنجاه و پنجم) ظرفیت شناسی اصول فقه موجود در فقه اجتماعی (1)
پنجاه و چهارم) نشست تأملی در مفهوم عدالت جنسیتی در احکام اسلامی (1)
پنجاه وسوم) نشست فقه اجتماعی (2)
پنجاه ودوم) ضرورت و اهمیت فقه رسانه (2)
پنجاه ویکم) فقه و امنیت (2)
پنجاهم)نظام پولی و بانکی در اقتصاد (2)
چهل و نهم) چیستی فقه رسانه (3)
چهل و هشتم)ماهیت شناسی فقه اجتماعی (2)
چهل و شش) فقه النیروز (1)
چهل و پنجم) فقه النیروز (1)
چهل و چهار) نشست ویژگی مکاتب اصولی حوزه (4)

چهل و سوم) نشست کاستی ها و راهکار ها

چهل و دو) نقدی بر کتاب امر به معروف در... (1)
یک)سخنرانی آیت الله مومن درمورد مرکز (2)
چهل و یک) فقه و سبک زندگی 3 (1)
سی و چهار) فقه و سبک زندگی 2 (1)

سی) فقه و سبک زندگی 1

نشست بررسی فقهی نسب و آثار آن در باروری‌‌های مصنوعی (4)

سلسله نشست مقاصد الشریعه

نشست علمی سقط جنین از منظر فقه و حقوق با رویکرد به مسائل نوظهور (1)
نشست علمی تخصصی با عنوان مسئولیت مدنی تخریب محیط زیست از منظر فقه اسلامی (1)
نشست منطقه الفراغ و قانون گذاری (1)
نشست حکم حکومتی و قانون (1)

نشست مرگ مغزی

نشست فقه امنیت

نشست چالش های فقه سیاسی (1)
نشست بررسی فرزند خواندگی در فقه و حقوق (1)
کاربردهای قواعد فقه در سیاست و حکومت (1)
نشست ماهیت فقه سیاسی (1)

چیستی وماهیت فقه رسانه

همایش ها

همایش مقاصد الشریعه

دیگر همایش ها

جشنواره ها

مصاحبه های علمی (3)
کارگاه و دوره آموزشی (1)
سلسله نشست فقه اجتماعی (2)

جلسه اول

جلسه دوم

جلسه سوم

جلسه چهارم

دفاتر

دفتر معاونت پژوهش (1)

دفتر امور پژوهشی

پژوهشگران برتر

شورای پژوهش

دفتر همکاری های علمی و پژوهشی

دفتر شبهه شناسی

خبر

پرسش و پاسخ

معرفي (2)

شوراها

گروه ها (1)
گروه فقه اجتماعی (2)
گروه فقه القضاء (1)

گروه فقه اقتصادی

گروه فقه هنر و رسانه

گروه فقه الثقلین

گروه اصول فقه

گروه فقه پزشکی

گروه فقه سیاسی

گروه قواعد فقهی

گروه نفت و انرژی

مجله فقه و اجتهاد

کتابخانه

تقریرات

پشتیبانی سایت

دفتر همکاري‌‌هاي علمي و بين المللي

معرفي دفتر

اخبار (1)

نشست‌‌ها

آخرین کتاب ها